Khi cắm điện:

- Khi cắm điện áp AC 220V cho bộ nguồn, mạch chỉnh lưu sẽ tạo ra điện áp 300V DC cung cấp cho mạch nguồn Stanby và nguồn chính.

-

Khi có điện áp 300V DC, nguồn Stanby hoạt động ngay và cho ra hai điện

áp, điện áp 12V cung cấp cho IC tạo dao động của nguồn chính và điện áp

ap 5V STB cung cấp xuống Mainboard đồng thời cung cấp cho mạch bảo vệ,

lúc này nguồn chính tạm thời chưa hoạt động.

- Chân lệnh PS ON ban

đầu có mức logic cao, do mạch bảo vệ không hoạt động nên mức điện

áp cao này đưa vào chân (4) của IC dao động và khống chế cho biên độ

dao động ra bằng 0V.

Khi bật công tắc:

-

Khi bật công tắc mở nguồn của máy tính hoặc khi ta chập chân PS ON

xuống mass, chân PS ON có mức logic thấp, đèn Q13 tắt => điện áp tại

chân E đèn Q13 giảm thấp => không có điện áp đi qua đi ốt D26 vì vậy

điện áp ở chân (4) của IC dao động giảm về mức 0 => IC dao động hoạt

động và cho dao động ra điều khiển cho nguồn chính hoạt động.

- Khi

có điện áp thứ cấp ra, điện áp 5V từ thứ cấp được đưa về cấp cho mạch

tạo tín hiệu P.G (Power Good), kết hợp với điện áp đi ra từ chân (3)

của IC, nếu IC hoạt động bình thường thì điện áp đưa ra chân (3) có mức

cao => khống chế đèn Q12 tắt => điện áp đi qua R63 qua D32 và R64

vào chân B làm đèn Q14 dẫn => khi Q14 dẫn thì Q15 tắt => điện áp

5V đi qua R68 ra chân P.G xác lập cho chân này có mức Logic cao (P.G có

mức Logic cao sẽ thông báo cho Mainboard biết tình trạng nguồn hoạt

động bình thường)

- Trong trường hợp IC dao động hoạt động sai chế

độ (ví dụ tần số dao động sai, mất điện áp hồi tiếp v v… ) thì nó sẽ

ngắt điện áp ra ở chân số (3) => điện áp P.G sẽ có mức Logic = 0 ,

hoặc trường hợp điện áp ra bị mất khi đó chân P.G cũng có mức Logic =

0, khi chân P.G có mức Logic = 0 thì Mainboard hiểu rằng nguồn đang có

sự cố và cho khoá một số mạch trên Mainboard không cho hoạt động.

Vế phải của bộ nguồn

• Hoạt động của mạch công suất

  - Dòng điện chạy qua các đèn công suất:

  IC dao động cho ra hai xung điện để điều khiển hai đèn công suất:

  -

  Khi chân 8 có dao động ra thì đèn Q7 hoạt động, thông qua biến áp đảo

  pha điều khiển cho đèn công suất Q1 hoạt động, khi đó có dòng điện chạy

  từ nguồn 300V => qua đèn Q1 qua cuộn dây (5-1) của biến áp đảo pha

  để lấy hồi tiếp dương => sau đó cho qua cuộn sơ cấp (2-1) của biến

  áp chính rồi trở về điện áp 150V ở điểm giữa của 2 tụ lọc nguồn.

  -

  Khi chân 11 có dao động ra thì đèn Q8 hoạt động, thông qua biến áp đảo

  pha sang điều khiển cho đèn công suất Q2 hoạt động, khi đó có dòng điện

  chạy từ nguồn 150V (điểm giữa của hai tụ lọc) => chạy qua cuộn

  sơ cấp (2-1) của biến áp chính => chạy qua cuộn (1-5) của biến áp

  đảo pha => chạy qua đèn Q2 rồi trở về cực âm của nguồn điện.

• Phân tích hoạt động của mạch bảo vệ trên sơ đồ tổng quát.

  -

  Mạch bảo vệ có chức năng bảo vệ các đèn công suất trên bộ nguồn và bảo

  vệ Mainboard không bị hỏng trong các trường hợp Mainboard bị chập phụ

  tải hoặc bản thân bộ nguồn cho ra điện áp quá cao.

• Nguyên tắc hoạt động của mạch bảo vệ.

  -

  Người ta thiết kế mạch bảo vệ theo nguyên tắc “Khi có sự cố thì mạch

  bảo vệ hoạt động và ngắt lệnh P.ON => từ đó ngắt dao động”

• Phân tích hoạt động ở sơ đồ trên.

  -

  Khi ta bật công tắc, lệnh P.ON đi qua mạch bảo vệ rồi đưa vào điều

  khiển IC dao động, ban đầu mạch bảo vệ không hoạt động nên lệnh P.ON

  không thay đổi mức Logic trước khi đưa vào điều khiển IC.

  - Khi có lệnh P.ON đưa đến điều khiển, IC dao động hoạt động và cho điện áp ra

  -

  Nếu điện áp ra sai như quá cao hoặc quá thấp (khi nguồn mất hồi tiếp

  hoặc khi chập phụ tải) => lúc đó mạch bảo vệ sẽ hoạt động và ngắt

  lệnh P.ON => IC dao động tạm thời bị khoá => các đèn công suất

  ngưng hoạt động.

  Vì vậy ta thấy hiện tượng:

  - Chập chân P.ON xuống mass, quạt nguồn quay 1-2 vòng rồi tắt.

  Giải thích hiện tượng:

  -

  Khi chập chân P.ON xuống mass, ban đầu mạch bảo vệ chưa hoạt động, lệnh

  P.ON đi vào điều khiển cho IC dao động => mạch công suất hoạt động

  và cho điện áp ra (quạt quay) => do nguồn có sự cố nên điện áp ra bị

  sai => mạch bảo vệ hoạt động => lệnh P.ON bị ngắt => IC dao

  động bị khoá => điện áp ra lại mất (quạt tắt)

• Phân tích hoạt động của mạch bảo vệ trên sơ đồ chi tiết.

• Nguyên lý của mạch bảo vệ.

  - Khi bật công tắc

  mở nguồn của máy tính hoặc khi ta chập chân PS ON xuống mass, chân PS

  ON có mức logic thấp, đèn Q13 tắt => điện áp tại chân E đèn Q13 giảm

  thấp => không có điện áp đi qua đi ốt D26 vì vậy điện áp ở chân (4)

  của IC dao động giảm về mức 0 => IC dao động hoạt động và cho dao

  động ra điều khiển cho nguồn chính hoạt động.

  - Do nguồn ra tăng cao

  (ví dụ đứt R42 làm mất điện áp hồi tiếp, dẫn đến điện áp ra tăng cao),

  giả sử đường điện áp 5V tăng cao, khi đó có dòng điện đi qua đi

  ốt ZD2 vào làm đèn Q11 dẫn => khi Q11 dẫn kéo theo Q9 dẫn

  => dòng điện đi qua Q9 => đi qua D27 vào làm cho lệnh P.ON

  ở chân (4) có mức Logic cao => dao động ra bị khoá => các đèn

  công suất không hoạt động.

Xem phiên bản đầy đủ

Bàn thảo của lqv77:

Bài viết này là hệ thống hóa lại toàn bộ và minh họa bằng nhiều file flash động nên tôi phải cập nhật thêm phiên bản Full cho mọi người tiện theo dõi.

Nguồn: hocnghe.com.vn